Paleis & kapittel
Paleis van de Hoogproost
Het Kapittel van Sint Servaas — van middeleeuws machtscentrum tot pelgrimsthuis

Achttiende-eeuws stadspaleis met rococogevel aan het Henric van Veldekeplein 29 — zetel van Het Kapittel van Sint Servaas, van middeleeuws machtscentrum tot hedendaags pelgrimsthuis.
Rond het graf van Sint-Servaas groeide vanaf circa 800 een college van geestelijken dat eeuwenlang het gezicht van Maastricht bepaalde. Het rococo-stadspaleis aan het Henric van Veldekeplein is daarvan de tastbare herinnering — en vandaag opnieuw het kloppend hart van 'Maastricht, Stad voor de Pelgrim'.
Verdieping
Het verhaal van deze plek
- ± 800
Gesticht als klooster bij het graf van Sint-Servaas (overleden ca. 384), geleid door een abt.
- ± 1200
Onder invloed van de hertog van Brabant omgevormd tot kapittel: het bezit verdeeld in prebenden onder veertig kanunniken.
- Bloeitijd
In de middeleeuwen de machtigste en rijkste religieuze instelling van de regio; kanunnikenhuizen omzomen het plein, van het Spaans Gouvernement tot het huidige Toon Hermans Huis.
- 1632
Na de verovering van Maastricht komt het kapittel onder de heerschappij van de Staten-Generaal van de Republiek.
- ± 1750
Bouw van het huidige stadspaleis met rijke rococogevel in Lodewijk XV-stijl; de zijvleugels volgen in de 19e eeuw.
- 1797
De Franse bezetter heft het kapittel op en nationaliseert de bezittingen. De meeste bewaard gebleven charters belanden uiteindelijk in de Bibliothèque nationale de France.
- 12 okt 2023
Ceremoniële heroprichting. Het paleis wordt centrum voor cultuur, educatie en spiritualiteit, met de expositie 'Echo van Het Kapittel van Sint Servaas'.
- 2025–nu
Musica Capitulum Sancti Servatii brengt weer muziek in het paleis; het e-book 'Masterkans' (196 p.) schetst de toekomst van Maastricht als pelgrimsstad.